English|صفحه اصلی  | سایت اصلی دانشگاه |   امروز: چهارشنبه ٠٤ خرداد ١٤٠١


  چاپ        ارسال به دوست

عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت چیست؟

 

عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت چیست؟

    عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت شرایط پیچیدهای است که افراد در آن متولد می‌شوند، زندگی می‌کنند و بر سلامت آن‌ها تأثیر می‌گذارد. شامل عوامل ناملموس مانند ساختارهای سیاسی، اجتماعی‌ ـ‌ اقتصادی، فرهنگی و همچنین شرایط مبتنی بر مکان ازجمله سیستم‌های بهداشتی و آموزشی قابل‌دسترس، شرایط محیطی امن و در دسترس بودن غذای سالم هستند.

    سازمان جهانی بهداشت (WHO) این تعریف را از عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت ارائه می‌دهد: "شرایطی که افراد در آن متولد می‌شوند، رشد می‌کنند، زندگی می‌کنند، کار می‌کنند و پیر می‌شوند." این سازمان همچنین بیان می‌کند که "این شرایط با توزیع پول، قدرت و منابع در سطوح بین‌المللی، ملی و محلی شکل می‌گیرد." این شرایط اجتماعی قشربندی اجتماعی را ایجاد می‌کند و مسئول نابرابری‌های بهداشتی در میان گروه‌های مختلف مردم بر اساس طبقه اجتماعی و اقتصادی، جنسیت و قومیت است. عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت یکی از دلایل اصلی معضلات سلامت اجتماعی امروزی ازجمله چاقی، بیماری قلبی، دیابت و افسردگی هستند. علاوه بر این، تعاملات پیچیده و حلقه‌های بازخورد در میان عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت وجود دارد. به‌عنوان‌مثال، سلامت ضعیف یا فقدان آموزش می‌تواند بر فرصت‌های شغلی تأثیر بگذارد که به‌نوبه خود درآمد را محدود می‌کند. درآمد کم دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی و غذای مغذی را کاهش می‌دهد و منجر به افزایش مشکلات می‌گردد. شرایط سخت زندگی باعث افزایش استرس افراد شده و به‌نوبه خود مکانیسم‌های مقابله‌ای ناسالم مانند سوءمصرف مواد را ترویج می‌دهد.

 

نمونه‌هایی از عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت

    عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت زیرمجموعه‌ای از عوامل تعیین‌کننده سلامت هستند. سیاست‌های دولتی، در دسترس بودن مراقبت‌های بهداشتی، انتخاب‌های رفتاری فردی، و عوامل بیولوژیکی و ژنتیکی از دیگر عوامل تعیین‌کننده سلامت هستند. نمونه‌هایی از عوامل اجتماعی تعیین‌کننده سلامت عبارت‌اند از:

  • سطح درآمد

  • فرصت‌های آموزشی
  • شغل، وضعیت شغلی و ایمنی محل کار
  • نابرابری جنسیتی
  • تفکیک نژادی
  • ناامنی غذایی و عدم دسترسی به انتخاب‌ غذاهای مغذی
  • دسترسی به مسکن و خدمات آب و برق
  • تجربیات اولیه کودکی و رشد
  • حمایت اجتماعی و فراگیری جامعه
  • میزان جرم و جنایت و قرار گرفتن در معرض رفتار خشونت‌آمیز
  • در دسترس بودن حمل‌ونقل
  • شرایط محله و محیط فیزیکی
  • دسترسی به آب آشامیدنی سالم، هوای پاک و محیط‌های عاری از سموم
  • فرصت‌های تفریحی و فراغتی




     تحقیقات نشان می دهد که نتایج سلامتی توسط مجموعه‌ای از عوامل از جمله ژنتیک، رفتارهای بهداشتی، عوامل اجتماعی و محیطی و مراقبت‌های بهداشتی هدایت می شود. در حالی که در حال حاضر هیچ اتفاق نظری در تحقیقات در مورد میزان سهم نسبی هر یک از این عوامل در سلامت وجود ندارد، مطالعات نشان می دهد که رفتارهای بهداشتی مانند سیگار کشیدن، رژیم غذایی و ورزش و عوامل اجتماعی و اقتصادی محرک‌های اولیه سلامت هستند. پیامدها و عوامل اجتماعی و اقتصادی می توانند رفتارهای سلامت افراد را شکل دهند. بهداشت نه تنها برای بهبود سلامت کلی مهم است، بلکه برای کاهش نابرابری‌های بهداشتی که اغلب ریشه در آسیب‌های اجتماعی و اقتصادی دارد نیز اهمیت دارد.








٠٨:٥٦ - 1401/02/21    /    شماره : ٤٣٨٠٩    /    تعداد نمایش : ٣٩



خروج